Szkoła Jazdy Jeep: zanim dotrze karetka

Największym zagrożeniem dla poszkodowanego jest bierność  świadków zdarzenia. Nie możemy obawiać się, że nasze działania zaszkodzą rannemu. Jeśli nie znamy zasad i podstaw pierwszej pomocy, działajmy intuicyjnie i kierujmy się zdrowym rozsądkiem. Wiekszość czynności w pierwszej pomocy jest prosta.  Bazują one na schemacie podstawowych czynności podtrzymujących życie (BLS Basic Life Support) i mają na celu zapewnienie poszkodowanemu bezpieczeństwa aż do przyjazdu fachowej pomocy medycznej. 

Również według polskiego prawa na każdej osobie spoczywa obowiązek udzielania pomocy poszkodowanym. Zgodnie z art. 162 kk: „§ 1. Kto człowiekowi znajdującemu się w położeniu grożącym bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu nie udziela pomocy, mogąc jej udzielić bez narażenia siebie lub innej osoby na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. § 2. Nie popełnia przestępstwa, kto nie udziela pomocy, do której jest konieczne poddanie się zabiegowi lekarskiemu albo w warunkach, w których możliwa jest niezwłoczna pomoc ze strony instytucji lub osoby do tego powołanej.” Nie należy bać się tego  przepisu, gdyż nie przewiduje on kar za błędy w czasie udzielania pierwszej pomocy, a jedynie za bierność.

To także ważne z etycznego punktu widzenia. Życie i zdrowie są dobrem nadrzędnym, w związku z tym warto zadbać o swoją edukację i przygotowanie w razie nagłych sytuacji. Dewiza ta dotyczy szczególnie osób, które uprawiają  sporty outdoorowe lub motorowe. Umiejętności ratownicze przydać się mogą, jeśli prowadzimy intensywny tryb życia, sporo podróżujemy lub jeździmy w terenie. 

Oprócz wiedzy istotnym elementem jest odpowiedni ekwipunek. Nie wszystkie standardowe apteczki dostępne w sprzedaży spełniają podstawowe normy.  Dlatego warto samemu zadbać o skompletowanie i odpowiednie jej wyposażenie. Istotne jest, by znalazły się w niej nitrylowe rękawiczki, odpowiednia ilość środków opatrunkowych (bandaży dzianych i elastycznych, gazy opatrunkowej), chusta trójkątna, koc ratunkowy NRC, maseczka do resuscytacji, tempo zakończone nożyczki i kolorowe plasterki. Dołożyć można też przyrząd do usuwania kleszczy oraz żądła owada, rękawice robocze, race świetlne, latarkę, scyzoryk, a także indywidualnie potrzebne farmaceutyki. 

W sytuacji, kiedy udzielamy pierwszej pomocy, musimy kierować się ustalonymi priorytetami. Na pierwsze miejsce zawsze wysuwa się nasze bezpieczeństwo, w myśl zasady: „dobry ratownik to żywy ratownik”. Dlatego najpierw należy zadbać o ochronę miejsca zdarzenia (włączenie świateł awaryjnych, założenie 
kamizelek odblaskowych, wystawienie trójkąta, unieruchomienie wraku), a w czasie bezpośredniego działania o zniwelowanie ryzyka zakażeń dla ratownika 
i poszkodowanego (np. poprzez użycie rękawiczek).

Kolejną istotną sprawą jest ocena stanu poszkodowanego według międzynarodowego schematu ABCD’S: Airway, Breathing, Circulation, Deadly Bleeding/Defibrillation, Shock managment/Spinalcare. A oznacza zapewnienie drożności dróg oddechowych (odchylenie głowy do tyłu powoduje uniesienie nasady języka zatykającego gardło), B – ocena oddechu (w ciagu 10 s powinny być wyczuwalne 2-3 oddechy), C – wspomaganie krążenia (gdy brak przytomności i oddechu, rozpocznij RKO – resuscytację krążeniowo-oddechową), D – tamowanie zagrażających życiu krwotoków/defibrylacja (która powinna towarzyszyć resuscytacji), zaś S – postępowanie przeciwwstrząsowe w związku z upływem  dużej ilości krwi/unieruchomienie kręgosłupa poprzez zminimalizowanie ruchów poszkodowanego, mogących pogłębić potencjalny uraz. Schemat wykorzystujący alfabet określa kolejność postępowania i kategoryzuje zagrożenia. 

Na pierwszym miejscu zawsze jest podtrzymanie oddechu i krążenia. Istotnym elementem pomocy poszkodowanemu jest zapewnienie mu komfortu psychicznego. Składa się na to ułożenie go w wygodnej pozycji, ogrzanie i zwykła rozmowa. Czas spędzony z przytomnym rannym, możemy wykorzystać na uzyskanie jak najwiekszej ilości ważnych informacji o zdarzeniu i historii zdrowia. Warto w tym celu użyć schematu wywiadu SAMPLE (symptomy, alergie, medykamenty, przebyte choroby, lunch, ewentualnie co się stało). Poprzez rozmowę uzyskamy cenne informacje, które możemy przekazać służbom medycznym, a sobie zapewnimy spokój i kontrolę nad sytuacją.

Umiejętności udzielania pierwszej pomocy mogą się przydać  w sytuacjach nieprzewidzianych, dlatego warto poznać podstawy działań ratowniczych (najlepiej uczestnicząc w specjalnym szkoleniu) i wyposażyć się w stosowny ekwipunek. Zimna krew i trzeźwy umysł mogą uratować czyjeś życie. Szczeglne podziękowania za pomoc w przygotowaniu materiału kierujemy do Konrada Bodo, Marty Duchały, Bartosza Jaśkiewicza i fundacji WOŚP.    

źródło: autoswiat.pl